Tickets bestellen
Adres
Lange Voorhout 74
2514 EH Den Haag
T: 070-4277730
E: info@escherinhetpaleis.nl
Home

Escher vandaag

Hier haken we in op data uit het leven en werk van M.C. Escher, kriskras door de tijd maar toch actueel. Geniet het hele jaar door van achtergrondverhalen, anekdotes en weetjes over deze fascinerende kunstenaar.

Baby-prentje Jan Escher

Op 6 maart 1938 wordt Jan Escher geboren. Na George (1926) en Arthur (1928) is dit de derde zoon van Maurits en Jetta, een nakomertje. Net als voor Arthur maakt Escher zelf het geboortekaartje.
In 1928 was het een wiegje met engelen, voor Jan maakt hij een wiegje met zeil op zee. Omgeven door vogels en vissen, net als in de prenten Lucht en Water I en II die hij later in 1938 zou maken.

Lees meer

Leeuw van de fontein op de Piazza te Ravello

In maart 1932 maakt Escher een litho van een leeuw. Daar zit een verhaal achter. In 1923, op het terras van het Albergo del Toro hotel in Ravello, ontmoette Escher het gezin Umiker. Hij werd verliefd op dochter Jetta en in juni 1924 trouwden ze. Het stel keerde meerdere malen terug naar Ravello en maakte ook excursies naar plaatsen als San Cosma, Atrani, Vietri, Puntone, Scala, Positano, Praiano en Amalfi.
Bij een van de bezoeken aan Ravello, in 1925, maakte Jetta een foto van Maurits bij de Leeuw van Sint Marcus op de Piazza. Die foto zou, jaren later, als basis dienen voor deze litho.

Lees meer

Levensweg I

In maart 1958 maakt Escher een achthoekige houtsnede met als titel Levensweg I. Pijlstaartroggen zwemmen rond in cirkels die steeds kleiner worden naarmate het hart van de compositie nadert. Het werk past in een serie waarin de graficus met steeds kleiner of juist groter wordende figuren de begrippen eeuwigheid en oneindigheid onderzoekt.
De serie is een weerslag van zijn bezoeken aan het Alhambra in Granada en de Mezquita in Cordoba. Hun complexe mozaïeken en zich oneindig herhalende tegelpatronen, zouden hem blijvend inspireren.

Lees meer

Tegenstelling (Orde en Chaos)

In februari 1950 maakte Escher de litho Tegenstelling (Orde en Chaos). In het midden van de prent is een perfect symmetrisch ruimtelijk figuur te zien: een vrijwel transparante ster-dodecaëder die is samengevoegd met een glazen bol. Het object is omgeven door een ratjetoe aan gebroken of anderszins rommelige alledaagse objecten.
De titel zegt het al: het heldere kristal staat voor orde en regelmaat en de objecten daaromheen geven de chaos weer. Terugkijkend lijkt het alsof Escher iets voorvoelde toen hij deze prent maakte. Vanaf de jaren 50 zou zijn bekendheid sterk toe nemen en daarmee ook de chaos die op hem af kwam.

Lees meer

Santa Severina, 1931

Escher maakte in de jaren 20 en 30 van de vorige eeuw vaak lange tochten door Italië ter inspiratie voor zijn werk. Samen met bevriende kunstenaars bezocht hij in de lente en de zomer ongerepte streken en maakte dan schetsen. In de winter daarop werkte hij een selectie daarvan uit tot prenten.
In februari 1931 maakte hij deze litho van Santa Severina. Van dit op een berg gelegen dorpje in Calabrië, in zuidelijk Italië, had hij de lente ervoor schetsen en foto's gemaakt. In zijn agenda noteerde hij niet alleen zijn reisschema, maar ook welke gemaakte foto’s relevant waren, per plek. Nauwgezette krasjes in zijn agenda geven aan dat hij zijn notities verwerkt heeft in een fotoalbum. Dat deed hij ook voor Santa Severina. Samen met reisgenoten Giuseppe Haas-Triverio, Roberto Schiess en Jean Roussett reisde hij op 19 mei 1930 van kustplaats Crotone naar het in de heuvels gelegen Santa Severina. Ze bleven er een volle dag en keerden op de 21e weer terug. De litho, de foto en de agenda zijn te zien in onze nieuwe tentoonstelling Escher, close up.

Lees meer

Onthulling Metamorphose III in Den Haag, 1969

"Ik ben druk bezig met het overdenken van een alleraardigste opdracht die de P.T.T. mij misschien wil geven."

Dit schrijft Escher in juni 1967 aan zijn oudste zoon George in Canada. De vraag was of hij zijn 4 meter lange Metamorphose II met nog eens 3 meter uit kon breiden. Voor het Hoofd Postkantoor aan het Kerkplein in Den Haag liet de Esthetische Dienst der P.T.T. deze nieuwe 7 meter lange Metamorphose III vergroten tot 48 meter. De prent werd gefotografeerd, deel voor deel op linnen geprojecteerd en overgeschilderd. Escher deed dat niet zelf. De negentienjarige Huug Vooys uit Katwijk kreeg de eer. Escher kwam wel regelmatig langs om de voortgang te controleren.
Op 20 februari 1969 was de onthulling. De foto van Eschers vrouw Jetta bij het Italiaanse stadje Atrani, die aan de basis stond van alle Metamorphoses, heeft een speciale plek in onze nieuwe tentoonstelling Escher, close up. Ook Metamorphose I (1937), Metamorphose II (1939-1940) en Metamorphose III (1967-1968), zijn bij ons te zien. Voor de versie van 48 meter moet u naar Schiphol (achter de paspoortcontrole in Lounge 4), waar het in 2008 naartoe is verhuisd. Er is een korte documentaire over deze verhuizing gemaakt.

Lees meer

Ontwikkeling II

Ontwikkeling II, van februari 1939, laat een ontwikkeling zien maar maakt er zelf ook onderdeel van uit. Escher probeerde een bevredigende vorm te vinden voor het concept 'oneindigheid'.
In deze houtsnede gaat hij vanuit het centrum naar buiten. Geometrische vormen veranderen steeds meer in reptielen naarmate ze dichter bij de rand komen. Daar zijn ze volwassen en zouden ze zo het blad af kunnen lopen, waarmee de beweging oneindig door zou kunnen gaan. Veel later zou Escher in Cirkellimieten I-IV (1958-1960) en Vierkantlimiet (1964) de omgekeerde beweging gaan uitwerken, waarbij de figuren juist steeds kleiner worden.
Lees meer over Ontwikkeling II in dit verhaal van oud-conservator Micky Piller.

Lees meer

Valentijnsdag 2017

Prille liefde op Valentijnsdag :)
Op deze foto zijn Maurits Cornelis Escher en Jetta Umiker ruim twee maanden getrouwd. Ze kijken vol verwachting de camera en de toekomst in. Met vertrouwen of toch ook met enige onzekerheid?

Lees meer

Houtsnede van Jetta, 1925

In maart 1923 ontmoet Escher het Zwitserse gezin Umiker in Ravello, Italië. Hij wordt verliefd op de jongste dochter Jetta. Maurits is gefascineerd door het mysterieuze meisje, wiens taal hij (nog) niet spreekt. Op 12 juni 1924 trouwen ze in Viareggio.
In augustus van dat jaar maakt Escher een foto van Jetta die hij in februari 1925 gebruikt voor een houtsnede. De foto en de houtsnede, die volledig is opgebouwd uit verticale lijnen, waren beiden te zien in onze tentoonstelling Escher, close up.

Lees meer

De Tempel van Segeste

Escher bezocht Sicilië toen het nog ongerept was. Hij was er voor het eerst in het voorjaar van 1932, samen met zijn vriend en schilder Giuseppe Haas-Triverio. Van Palermo reisden zij naar de kust, rond de Etna, naar Randazzo en bezochten ze de lavaformaties bij Bronte. In iets meer dan een maand maakte hij wel drieëntwintig schetsen. En natuurlijk talloze foto’s.
De tempel van Segesta is een nooit afgebouwd Grieks heiligdom in Dorische stijl. Hij werd rond 430-420 v.Chr. gebouwd op een heuvel even buiten de oude stad van Segesta en biedt een uitzicht op de omgeving. Op 17 mei 1932 brengt Escher met Haas-Triverio enkele uren door in de buurt van het heiligdom. Hij geniet maar zoekt ook naar de beste hoek van waaruit hij de tempel kan vereeuwigen.
Uiteindelijk komt Escher uit op een kikvorsperspectief waarbij de tempel machtig boven hem uittorent. Door het sterke perspectief maken de zuilen en het fronton aan de voorkant een scherpe hoek met de lange zijde. Nog diezelfde dag, 17 mei 1932, maakt Escher een tekening in krijt vanuit de hoek die hij ook voor de foto heeft gebruikt. Wat opvalt is dat de schaduwen op de tempel duidelijk uit een andere hoek komen. De foto is dus enkele uren gemaakt voor deze tekening.

Lees meer

Meer Escher vandaag

La Cathédrale Engloutie

In de legende van Ys wordt een onder de zeespiegel gelegen mythische stad voor de Bretonse kust slachtoffer van de golven als de door liefde verblinde koningsdochter de poorten opent voor haar minnaar en het water binnenstroomt. Volgens de legende doemen de contouren van de verzonken kathedraal nog af toe…...
Lees meer

De verloren prinses

In het Escher-archief van het Gemeentemuseum Den Haag ligt een klein voorleesboekje uit 1898, Eschers geboortejaar. De zonen van Escher werden veel door hun vader uit dit boek voorgelezen. Oudste zoon George heeft sterke herinneringen aan de: "koortsige nachten, liggende in mijn kinderbedje, terwijl vader, voorlezende bij het licht van…...
Lees meer

Expositie in Cháteau-d’Oex

In de periode dat het gezin Escher in het Zwitserse Cháteau-d'Oex woont, leert Maurits de schilder John Paschoud kennen. Op 6 januari 1937 opent hun gezamenlijke tentoonstelling in diens atelier. Escher maakt er een affiche, een uitnodiging en een aankondiging voor. De tentoonstelling krijgt goede kritieken en Escher verkoopt er…...
Lees meer